Döşeme Sistemi Parçaları Teknik Detayları
Döşeme Sistemi Elemanlarının Fonksiyonel Özellikleri
Döşeme sistemi parçaları, betonarme döşeme plağı üzerine uygulanan ve nihai zemin kaplamasına bir alt yapı oluşturan çok katmanlı yapıların her bir bileşenini ifade eder. Bu bileşenlerin temel fonksiyonları arasında yük dağılımı, ses ve ısı yalıtımı, nem kontrolü ve yüzey tesviyesi yer alır. Her bir parça, zeminin genel performansına katkıda bulunarak mekanın konforunu ve kullanım ömrünü optimize eder.
Şap ve Tesviye Şapları
Şap, döşeme plağı üzerine uygulanan ve üzerine nihai zemin kaplamasının geleceği düzgün ve sağlam bir yüzey oluşturan harç katmanıdır. Geleneksel çimento şapları, yüksek mukavemet ve dayanıklılık sunarken, kendiliğinden yayılan tesviye şapları (self-leveling şaplar) daha hızlı uygulama ve mükemmel yüzey düzgünlüğü sağlar. Tesviye şapları, özellikle ince zemin kaplamaları (PVC, linolyum, parke) için kritik öneme sahiptir. Şap kalınlığı, beklenen yükler ve alt yapının durumu dikkate alınarak belirlenir.
Ses ve Isı Yalıtım Malzemeleri
Darbe sesi yalıtımı için genellikle şap altı levhaları kullanılır. Bu levhalar, polietilen köpük, taş yünü, XPS (ekstrüde polistiren) veya kauçuk granüllerden üretilebilir. Isı yalıtımında ise XPS, EPS (genleştirilmiş polistiren) veya taş yünü gibi malzemeler tercih edilir. Yalıtım malzemelerinin yoğunluğu, kalınlığı ve termal iletkenlik (λ değeri) ile ses yalıtım performansı (ΔLw değeri) teknik seçim kriterlerini oluşturur. Enerji verimliliği yönetmeliklerine ve akustik konfor beklentilerine göre uygun yalıtım malzemeleri seçilmelidir.
Nem Bariyerleri ve Su Yalıtım Ürünleri
Zemin katlar, bodrumlar ve ıslak hacimler gibi nem riskinin yüksek olduğu alanlarda nem bariyerleri ve su yalıtım katmanları zorunludur. Polietilen filmler, bitümlü membranlar veya sürme esaslı su yalıtım malzemeleri bu amaçla kullanılır. Nem bariyeri, zemin kotundan yükselen nemin üst katmanlara ve nihai kaplamaya ulaşmasını engelleyerek küf oluşumunu ve malzeme deformasyonunu önler. Malzemenin su buharı difüzyon direnci (μ değeri) ve yırtılma mukavemeti önemli teknik parametrelerdir.
Dilatasyon ve Hareket Derzleri
Geniş alanlarda veya farklı yapısal elemanların birleşim noktalarında termal genleşme ve büzülmeyi absorbe etmek, yapısal hareketleri karşılamak amacıyla dilatasyon ve hareket derzleri oluşturulur. Bu derzler, şap ve diğer sert katmanların çatlamasını önler. Derz profilleri ve dolgu malzemeleri, derzin genişliğine ve beklenen hareket miktarına göre seçilir. PVC, kauçuk veya metal esaslı derz profilleri mevcuttur.
Diğer Destekleyici Elemanlar
Döşeme sistemlerinde kullanılan diğer parçalar arasında kenar izolasyon bantları (ses köprülerini engellemek için), şap güçlendirici donatılar (hasır çelik veya fiber takviyeler) ve tesisat kanalları için özel yalıtım elemanları yer alabilir. Tüm bu bileşenlerin, döşeme sisteminin genel mukavemetine, dayanıklılığına ve uzun ömürlülüğüne katkı sağlaması hedeflenir. Malzeme standartlarına uygunluk ve uygulama detayları, sistemin başarısı için kritik öneme sahiptir.